Khi doanh nghiệp Việt có thể tiếp cận khách hàng quốc tế mà không cần mở văn phòng ở nước ngoài
Trong nhiều năm, muốn xuất khẩu, doanh nghiệp thường phải tìm kiếm nhà nhập khẩu, tham gia hội chợ, xây dựng mạng lưới phân phối hoặc trực tiếp khảo sát thị trường.
Những phương thức này vẫn giữ vai trò quan trọng.
Nhưng thương mại điện tử đang tạo thêm một con đường mới:
Xuất khẩu trực tuyến.
Theo thông tin được công bố ngày 15/08, xuất khẩu trực tuyến đang mở ra cơ hội đáng kể cho doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa – lực lượng chiếm khoảng 97% tổng số doanh nghiệp trên cả nước. Giá trị xuất khẩu thương mại điện tử B2C của Việt Nam được dẫn ở mức 3,6 tỷ USD năm 2023 và dự kiến tăng lên 6,1 tỷ USD vào năm 2028.
Những con số này cho thấy một thay đổi đáng chú ý:
Thị trường quốc tế đang trở nên dễ tiếp cận hơn đối với những doanh nghiệp biết tận dụng nền tảng số.
Không phải doanh nghiệp lớn mới có thể xuất khẩu
Một trong những thay đổi đáng chú ý của thương mại điện tử xuyên biên giới là hạ thấp rào cản tiếp cận thị trường.
Trước đây, một doanh nghiệp nhỏ muốn bán hàng sang nước ngoài có thể phải đầu tư đáng kể cho:
- Văn phòng đại diện.
- Hệ thống phân phối.
- Nhân sự thị trường.
- Kho hàng.
- Đối tác nhập khẩu.
- Hoạt động quảng bá.
Ngày nay, doanh nghiệp có thể bắt đầu bằng một gian hàng trực tuyến, xây dựng nội dung sản phẩm và tiếp cận khách hàng ở nhiều thị trường.
Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với:
Nông sản – thực phẩm – đồ thủ công – nội thất – thời trang – sản phẩm OCOP – sản phẩm tiêu dùng đặc trưng.
Tuy nhiên, “có thể bán online” không đồng nghĩa với “có thể xuất khẩu thành công”.
Đằng sau một đơn hàng quốc tế vẫn là cả một hệ thống:
Sản phẩm → tiêu chuẩn → thương hiệu → thanh toán → logistics → hải quan → chăm sóc khách hàng.
Xuất khẩu online không chỉ là đưa sản phẩm lên sàn
Một sai lầm phổ biến là nghĩ rằng chỉ cần đưa sản phẩm lên nền tảng thương mại điện tử là có thể bán hàng quốc tế.
Thực tế, doanh nghiệp phải cạnh tranh ở nhiều tầng.
1. Hình ảnh
Khách hàng quốc tế chưa biết doanh nghiệp là ai.
Hình ảnh chính là ấn tượng đầu tiên.
2. Nội dung
Thông tin phải rõ ràng, dễ hiểu và phù hợp với thị trường mục tiêu.
3. Thương hiệu
Một sản phẩm không có nhận diện rõ ràng rất khó tạo sự khác biệt.
4. Tiêu chuẩn
Thị trường quốc tế có những yêu cầu khác nhau về chất lượng, nhãn mác, an toàn và nguồn gốc.
5. Logistics
Khách hàng mua hàng nhưng phải nhận được hàng đúng thời gian, đúng điều kiện.
6. Dịch vụ
Một giao dịch thành công chưa phải điểm kết thúc.
Khả năng chăm sóc khách hàng mới quyết định khả năng mua lại.
Từ “đưa sản phẩm lên mạng” đến xây dựng một thương hiệu có thể xuất khẩu
Thương mại điện tử đang làm thay đổi cách doanh nghiệp xây dựng thương hiệu.
Một sản phẩm địa phương trước đây có thể chỉ được biết đến trong một tỉnh.
Nhưng khi được số hóa đúng cách, nó có thể tiếp cận khách hàng ở:
TP.HCM → Hà Nội → Singapore → Thái Lan → Nhật Bản → Mỹ → châu Âu.
Khoảng cách địa lý được thu hẹp.
Nhưng để biến sự quan tâm thành đơn hàng, doanh nghiệp phải tạo được niềm tin.
Đó là lý do hình ảnh, video, câu chuyện thương hiệu, chứng nhận chất lượng và phản hồi khách hàng ngày càng quan trọng.
Doanh nghiệp nhỏ cần thay đổi tư duy xúc tiến thương mại
Trong mô hình truyền thống, xúc tiến thương mại thường bắt đầu bằng:
Tìm thị trường → tham gia chương trình → gặp đối tác → gửi báo giá → đàm phán.
Mô hình số có thể diễn ra liên tục:
Nội dung → tìm kiếm → tiếp cận → tương tác → dữ liệu → kết nối → giao dịch.
Điều này khiến hoạt động xúc tiến thương mại không còn bị giới hạn trong vài ngày diễn ra một chương trình.
Một doanh nghiệp có thể tiếp tục tìm kiếm khách hàng 24/7.
Một nội dung được đăng hôm nay có thể tiếp cận khách hàng nhiều tháng sau.
Một video giới thiệu sản phẩm có thể trở thành công cụ bán hàng.
Một hồ sơ doanh nghiệp trực tuyến có thể trở thành “nhân viên kinh doanh” hoạt động liên tục.
Nhưng kết nối trực tiếp vẫn không mất đi giá trị
Sự phát triển của xuất khẩu trực tuyến không có nghĩa rằng các hoạt động giao thương trực tiếp trở nên lỗi thời.
Ngược lại, hai hình thức đang có xu hướng bổ trợ cho nhau.
Khách hàng có thể:
Tìm thấy doanh nghiệp trên Internet
↓
Tìm hiểu sản phẩm
↓
Gặp trực tiếp tại chương trình giao thương
↓
Đánh giá năng lực
↓
Đàm phán
↓
Tiếp tục giao dịch trực tuyến
Đây là mô hình kết hợp giữa Digital Commerce và Business Connection.
Và đây có thể là một trong những hướng phát triển quan trọng của xúc tiến thương mại trong những năm tới.
Logistics: Mắt xích quyết định của xuất khẩu trực tuyến
Một trong những thách thức lớn nhất của thương mại điện tử xuyên biên giới nằm ở logistics.
Một đơn hàng trực tuyến có thể được tạo ra chỉ trong vài phút.
Nhưng để hàng hóa đi từ nhà sản xuất Việt Nam đến tay khách hàng ở một quốc gia khác cần cả một chuỗi vận hành.
Kho hàng
→ Đóng gói
→ Vận chuyển
→ Thông quan
→ Giao nhận quốc tế
→ Giao hàng cuối cùng
→ Đổi trả và hậu mãi
Một phân tích mới về xuất khẩu thủy sản cũng nhấn mạnh vai trò của logistics, số hóa chuỗi cung ứng và tối ưu vận hành trong việc giảm “ma sát” cho doanh nghiệp khi tiếp cận thị trường quốc tế.
Điều này cho thấy:
Thương mại điện tử không thể tách rời logistics.
Cơ hội lớn nhưng doanh nghiệp phải chuyên nghiệp hơn
Cánh cửa thị trường quốc tế đang rộng hơn.
Nhưng cạnh tranh cũng cao hơn.
Một khách hàng có thể so sánh hàng chục sản phẩm từ nhiều quốc gia chỉ trong vài phút.
Vì vậy, doanh nghiệp Việt Nam cần chuyển từ tư duy:
“Tôi có sản phẩm, hãy mua sản phẩm của tôi.”
sang:
“Tôi có giải pháp phù hợp với nhu cầu của bạn, và tôi có đủ năng lực để cung cấp nó ổn định.”
Sự thay đổi nhỏ trong cách tư duy này có thể tạo ra khác biệt rất lớn.
5 yếu tố doanh nghiệp Việt cần chuẩn bị
01. Sản phẩm có lợi thế rõ ràng
Không nhất thiết phải rẻ nhất.
Nhưng phải có lý do để khách hàng lựa chọn.
02. Thương hiệu chuyên nghiệp
Tên, logo, bao bì, hình ảnh và câu chuyện cần thống nhất.
03. Nội dung số chất lượng
Website, video, hình ảnh và hồ sơ sản phẩm phải đủ sức thuyết phục khách hàng từ xa.
04. Hệ thống logistics
Có phương án vận chuyển và giao hàng phù hợp với từng thị trường.
05. Khả năng kết nối và chăm sóc khách hàng
Không chỉ tìm được khách hàng mà phải xây dựng được quan hệ lâu dài.
Từ góc nhìn Vương Hậu: Xúc tiến thương mại đang bước vào mô hình “phygital”
Một xu hướng đáng chú ý là sự kết hợp giữa physical – vật lý và digital – số hóa, thường được gọi là phygital.
Doanh nghiệp có thể gặp khách hàng trực tiếp nhưng tiếp tục duy trì quan hệ trên nền tảng số.
Sản phẩm được trưng bày tại không gian thực nhưng đồng thời có hồ sơ trực tuyến.
Một cuộc gặp trực tiếp có thể được kết nối với dữ liệu khách hàng.
Một chương trình xúc tiến có thể tạo ra nội dung tiếp tục được khai thác sau khi chương trình kết thúc.
Đây là cách biến một hoạt động ngắn hạn thành một hành trình thương mại dài hạn.
Kết luận
Xuất khẩu trực tuyến đang mở ra một hướng đi mới cho doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Thay vì phải bắt đầu bằng một mạng lưới quốc tế lớn, doanh nghiệp có thể bắt đầu từ một sản phẩm tốt, một thương hiệu rõ ràng và một nền tảng số đủ mạnh.
Nhưng công nghệ chỉ mở cánh cửa.
Để đi được xa hơn, doanh nghiệp vẫn cần:
Sản phẩm tốt.
Thương hiệu mạnh.
Tiêu chuẩn phù hợp.
Logistics hiệu quả.
Và khả năng kết nối đúng đối tác.
Trong bối cảnh thương mại ngày càng số hóa, lợi thế của doanh nghiệp Việt Nam sẽ không chỉ nằm ở khả năng sản xuất, mà còn ở khả năng được nhìn thấy, được tin tưởng và được lựa chọn trên thị trường toàn cầu.
Thị trường quốc tế không còn ở quá xa.
Điều quan trọng là doanh nghiệp Việt đã sẵn sàng bước ra hay chưa.
Nguồn tham khảo
- Thông tin về cơ hội xuất khẩu trực tuyến cho doanh nghiệp miền Trung – Tây Nguyên, trong đó nêu quy mô doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa và dự báo xuất khẩu thương mại điện tử B2C.
- Tạp chí Công Thương – phân tích vai trò của logistics và số hóa chuỗi cung ứng đối với xuất khẩu.
- Thông tin về xu hướng phát triển kinh tế số và yêu cầu tăng cường kết nối hệ sinh thái doanh nghiệp.
Viết bình luận